Wystawa „Rozważny i romantyczny. W 200. rocznicę śmierci Tadeusza Kościuszki”

30/09/2017

W poniedziałek, 2 października, w Pałacu Krzysztofory odbył się wernisaż wystawy „Rozważny i romantyczny. W 200. rocznicę śmierci Tadeusza Kościuszki”. Ekspozycja będzie czynna od 4 października do 17 grudnia 2017 r., od środy do niedzieli w godz. 10.00–17.30.

„Obywatel, który chce szczycić się, być dobrym Polakiem, powinien poświęcić wszystko dla Ojczyzny i być zawsze ludzkim i sprawiedliwym” Tadeusz Kościuszko, 20 VI 1815 r.

 Ideą wystawy, przygotowanej przez Muzeum Historyczne Miasta Krakowa jest uczczenie i przypomnienie postaci Kościuszki w dwusetną rocznicę jego śmierci. Tytuł wystawy jest odwołaniem do postawy w życiu Tadeusza Kościuszki, który żył na przełomie dwóch epok: oświecenia i romantyzmu, jest także nawiązaniem do tytułu popularnej powieści Jane Austen z 1811 r. Można powiedzieć, że był człowiekiem nieprzeciętnym, łączącym rozwagę czasów oświecenia, typowo męskie cechy żołnierza oraz delikatność i wrażliwość mężczyzny nowej epoki – romantyzmu.

Najważniejszym celem ekspozycji jest pokazanie Kościuszki na nowo, odkrycie go jako człowieka bliskiego współczesnemu, dla którego wolność była, jak pisał, „najsłodszym dobrem”. Wystawa ze zrozumiałych względów ogranicza się do wybranych zagadnień z jego życia i działalności. Będzie to próbą odpowiedzenia na pytanie, jak człowiek z odległej prowincji Rzeczpospolitej Obojga Narodów został patriotą, obywatelem świata, bohaterem narodu polskiego i amerykańskiego. Próbą przedstawienia go jako człowieka, żołnierza, wizjonera i męża stanu, ale także pokazanie jego ludzkich emocji, radości i dramatów. Wystawa ma charakter narracyjny: zostanie zbudowana z pięciu głównych opowieści: „Wiosna” („Nadzieja”), „Lato” („Walka”), Jesień” („Ofiara”), „Zima” („Osamotnienie”) oraz „Pamięć”. Przyjęty w jej scenariuszu sposób prezentacji życia Kościuszki w rytmie zmieniających się pór roku stwarza możliwość realizacji interesującej ekspozycji. Wystawa ma wymiar bardziej artystyczny i symboliczny niż scenograficzny, stanowi kolejny etap prac nad wystawą stałą o Kościuszce.

Istotnym elementem narracji jest także kontekst ogólnopolski i międzynarodowy wydarzeń, w których brał udział nasz bohater. W każdej przestrzeni pojawiają się dramatis personae i kluczowe miejsca z jego życia. Wystawa jest opowieścią, w której muzealia są zaproszeniem widza do wejścia w świat Kościuszki, ponadto ułatwiają możliwość poznania jego życia oraz epoki, w której działał. Te artefakty pełniły także funkcję „świadków”, „znaków pamięci”. Na wystawie pojawia mało znany wątek jego twórczości artystycznej, muzycznej i rzemieślniczej („Kościuszko fecit”).

Kościuszko był też „człowiekiem podróży”, większość część życia spędził w różnych zakątkach Polski, Europy i świata, ponad 30 lat na emigracji. Stąd na wystawie pojawia się motyw podróży. Komentarzem do każdego fragmentu wystawy są słowa Kościuszki – cytaty z jego wypowiedzi listów lub z wypowiedzi osób blisko związanych z bohaterem narracji. Ekspozycja ma na celu każdemu zwiedzającemu dostarczyć jak najszerszą, udokumentowaną wiedzę o życiu i działalności Kościuszki. Na wystawie można zobaczyć wiele „znaków pamięci” po Kościuszce, bogaty zbiór ikonografii kościuszkowskiej z polskich zbiorów, a także reprodukcje fotograficzne nieznanych w Polsce projektów Kościuszki z zasobów amerykańskich instytucji. Są tu prezentowane m.in. plany rezydencji i ogrodu generała Horatio Gatesa w Travellers Rest, szpitala w West Point, czy też portret Lucetty A. Pollock, a także karykatura generała Charlesa Lee.

Wystawie towarzyszy wydawnictwo katalogowe oraz folder edukacyjny, a także szeroki program działań edukacyjnych i upowszechniających. Dopełnieniem jest prezentacja planszowa na dziedzińcu Krzysztoforów, która mówi o najważniejszych miejscach związanych z obecnością Kościuszki i jego kultem w Krakowie.

Wystawa powstała dzięki współpracy Muzeum Historycznego Miasta Krakowa z Komitetem Kopca Kościuszki w Krakowie oraz innymi placówkami muzealnymi i archiwalnymi, takimi jak: Allen Memorial Art Museum w Oberlin, Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie, Archiwum Narodowe w Krakowie, Biblioteka Jagiellońska, Biblioteka Narodowa w Warszawie, Biblioteka Naukowa Polskiej Akademii Umiejętności i Polskiej Akademii Nauk w Krakowie, Biblioteka Polskiej Akademii Nauk w Kórniku, Fundacja Kościuszkowska w Nowym Jorku, Independence National Historical Park w Filadelfii, Muzeum Historyczne Miasta Krakowa, Muzeum Narodowe w Krakowie, Muzeum Narodowe w Poznaniu, Muzeum Narodowe w Warszawie, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Muzeum Niepodległości w Warszawie, Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, Muzeum Śląska Opolskiego w Opolu, Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, National Galleries of Scotland, National Gallery of Art w Waszyngtonie, New York Historical Society, Smithsonian Institution National Portrait Gallery w Waszyngtonie, Poznańskie Towarzystwa Przyjaciół Nauk, Staatsarchiv des Kantons Solothurn, US Capitol w Waszyngtonie, Zakład Narodowy im. Ossolińskich we Wrocławiu, Zamek Królewski w Warszawie – Muzeum (Rezydencja Królów i Rzeczypospolitej). Obiekty na wystawę użyczył także Roman Roszkiewicz.

Źródło: http://www.krakow.pl

Fot. mal. Teodor Baltazar Stachowicz, zbiory MHK

Zobacz też

Poświęcenie tablicy upamiętniającej krakowski pogrzeb Tadeusza Kościuszki

15/10/2019
W 202. rocznicę śmierci Tadeusza Kościuszki - 15 października 2019 r. - została uroczyście poświęcona tablica na kolegiacie św. Floriana w Krakowie. Tablica powstała z inicjatywy Komitetu Kopca Kościuszki w Krakowie i upamiętnia krakowski…

W drodze do niepodległości. Kanadyjski przystanek – obóz Kościuszko w Niagara-on-the-Lake, 1917-1919.

03/10/2019
Od dziś w Centrum Wystawowo - Konferencyjnym pod Kopcem Kościuszki można oglądać nową wystawę czasową W drodze do niepodległości. Kanadyjski przystanek – obóz Kościuszko w Niagara-on-the-Lake, 1917-1919. To zbiór unikatowych zdjęć,…

Zagłosuj! Siłownia pod chmurką przy Kopcu Kościuszki

26/09/2019
W sobotę, 28 września, rusza głosowanie w budżecie obywatelskim Krakowa. Wśród projektów lokalnych jest także nasz. Chcemy przy Kopcu Kościuszki wybudować plenerową siłownię, z której będą mogły korzystać wszystkie osoby odwiedzające…

Niezwykły eksponat do nowego Muzeum Kościuszkowskiego

24/09/2019
W 1794 roku, tuż po wygranej bitwie pod Racławicami, Tadeusz Kościuszko pojechał do Miłocic, gdzie przenocował w miejscowym dworze. Być może to tam powstawał raport do narodu polskiego o zwycięstwie pod Racławicami.  Z nieistniejącego dziś…

Makieta Kopca nową atrakcją dla turystów

18/09/2019
Już niebawem na Kopcu Kościuszki w Krakowie pojawi się kolejna atrakcja dla zwiedzających. Tuż przy wejściu do Centrum Konferencyjno - Wystawienniczego, obok parkingu, stanie makieta Kopca Kościuszki i Fortu nr 2 "Kościuszko". Makieta spełnia…

Rośliny z pól bitewnych w Racławicach zostaną zasadzone na Kopcu Kościuszki

12/09/2019
Rośliny z pól bitewnych, na których Kościuszko odniósł zwycięstwo w 1794 roku, zostaną zasadzone na Kopcu Kościuszki w Krakowie. W akcji zbierania roślin w Racławicach wzięli udział uczniowie Szkoły Podstawowej im. Tadeusza Kościuszki,…

Działacze kościuszkowscy z wizytą na Kopcu

09/09/2019
Jubileusze 200-lecia rozpoczęcia sypania Kopca Kościuszki oraz 180-lecia odkrycia i nazwania Góry Kościuszki w Australii były głównym tematem spotkania działaczy kościuszkowskich z Małopolski i Australii na Kopcu Kościuszki w Krakowie. Kopiec…
W dniu dzisiejszym Kopiec jest otwarty w godzinach 9:00 do 17:40. ×