Nieme filmy o Kościuszce - repremiera z muzyką na żywo

14/12/2017

Kościuszko pod Racławicami w reżyserii Orlanda oraz Pierwsza miłość Kościuszki Jerzego Orshona - to nieme filmy o Kościuszce, odrestaurowane cyfrowo, które będzie można obejrzeć 17 grudnia w Kinie Pod Baranami. Projekcji będzie towarzyszyć muzyka na żywo w wykonaniu Semi-Invented Altered Trio.

Repremiera filmów odbędzie się w ramach finisażu wystawy"Rozważny i Romantyczny" organizowanej przez Muzeum Historyczne Miasta Krakowa w 200. rocznicę śmierci Tadeusza Kościuszki. Tytuł ekspozycji nawiązuje do popularnej powieści Jane Austen z 1811 r., ale przede wszystkim jest odwołaniem do postawy życiowej Tadeusza Kościuszki, który żył na przełomie dwóch epok: oświecenia i romantyzmu. Ideą wystawy jest uczczenie i przypomnienie postaci Kościuszki - człowieka nieprzeciętnego, łączącego rozwagę czasów oświecenia, typowe cechy żołnierza oraz delikatność i wrażliwość mężczyzny nowej epoki. To okazja, aby ujrzeć go na nowo i odkryć jako człowieka bliskiego współczesnemu, dla którego wolność była jak pisał – „najsłodszym dobrem”.


Oparty na sztuce Władysława Anczyca Kościuszko pod Racławicami nieznanego z imienia i nazwiska reżysera o pseudonimie Orland to jeden z pierwszych polskich filmów patriotycznych, z wątkiem miłosnym przedstawionym na tle wydarzeń historycznych roku 1794. Pierwsza miłość Kościuszki Jerzego Orshona to niskobudżetowa produkcja zrealizowana przez nieliczną ekipę filmową. Fabuła opiera się na historii romansu przyszłego Naczelnika z Ludwiką, córką Wojewody Sosnowskiego i rozgrywa się po powrocie Tadeusza Kościuszki ze stypendium we Francji. Jest to jedna z najbardziej nietypowych produkcji kinematografii II RP. Oba filmy zostały poddane cyfrowej rekonstrukcji w ramach projektu Filmoteki Narodowej - Instytutu Audiowizualnego Nitrofilm – „Konserwacja i digitalizacja przedwojennych filmów fabularnych w Filmotece Narodowej w Warszawie”.


Podczas pokazu w Kinie Pod Baranami odrestaurowane nieme filmy na żywo zilustruje muzycznie zespół Semi-Invented Altered Trio, którego twórcą jest Adrian Konarski - uznany kompozytor muzyki filmowej i teatralnej, twórca ścieżek dźwiękowych między innymi do Pręg i Senności Magdaleny Piekorz oraz sztuk teatralnych i filmów w reżyserii Jerzego Stuhra (m.in Obywatel). Towarzyszą mu skrzypek Michał Półtorak oraz Dominik Klimczak grający na instrumentach perkusyjnych.


Przed seansem wprowadzenie do historii filmów oraz kulis ich produkcji wygłosi  Grzegorz Rogowski - filmograf FINA i autor książek o tematyce filmowej.


O FILMACH:

KOŚCIUSZKO POD RACŁAWICAMI | KOŚCIUSZKO POD RACŁAWICAMI

reż. Orland, Polska 1914/1927, 26’

Film został realizowany w 1913 roku w okolicach Lwowa przez wytwórnię Leopolia-Film. W 1927 roku, w 133. rocznicę Insurekcji Kościuszkowskiej, Biuro Kinematograficzne Poloniafilm, dodało nowe plansze i pokazywało film w warszawskim kinie Urania pod zmienionym tytułem Bitwa pod Racławicami. Na początku lat 30. dodano fragment nieznanego, archiwalnego filmu, prezentującego paradę wojskową.

Jedyny zachowany materiał filmowy to dwie rolki taśmy, przekazane Filmotece Narodowej w 2009 roku przez osobę prywatną. Pierwotnie film miał 5 aktów i trwał około godziny. Zachowały się fragmenty o łącznej długości 421 metrów, czyli 25 minut projekcji w prędkości 18 klatek na sekundę. Pomimo złego stanu zachowanych materiałów, skanowanie taśmy powiodło się. Restauracja obrazu była możliwa w bardzo ograniczonym zakresie, ze względu na zaawansowaną degradację podłoża i wyjątkowo liczne uszkodzenia mechaniczne. Nie zachowała się żadna dokumentacja produkcji z okresu powstania filmu. Na podstawie materiałów prasowych oraz późniejszych opracowań, ustalono część obsady i ekipy filmowej. Reżyser i odtwórca głównej roli, o pseudonimie Orland, nie jest znany z imienia i nazwiska.

 

PIERWSZA MIŁOŚĆ KOŚCIUSZKI | PIERWSZA MIŁOŚĆ KOŚCIUSZKI

reż. Jerzy Orshon, Polska 1929, 73’

W zbiorach Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego znajduje się negatyw kamerowy na taśmie nitro, pozyskany w 1960 roku od osoby prywatnej. Materiał jest niekompletny i jedynie częściowo zmontowany. Zawiera kilkanaście roboczych plansz dialogowych i narracyjnych oraz odrzuty, werki i niewykorzystane duble.

Głównym celem prac była rekonstrukcja fabuły i współczesny montaż na podstawie programu kinowego, recenzji, źródeł historycznych oraz znaków montażowych na taśmie. Do materiału dodano plansze informujące o przebiegu fabuły oraz bohaterach, wizualnie odróżniające się od oryginalnych.

 

2017 – ROK TADEUSZA KOŚCIUSZKI

Rok 2017 został ustanowiony przez Sejm i Senat Rokiem Tadeusza Kościuszki, w związku z przypadającą w tym roku 200. rocznicą jego śmierci. Kościuszko – Najwyższy Naczelnik Siły Zbrojnej i przywódca ogólnonarodowego powstania – insurekcji kościuszkowskiej, to polski i amerykański generał, niezłomny bojownik w walkach o niepodległość. Zajmuje szczególne miejsce w panteonie narodowych bohaterów.

(źródło: materiały prasowe)

Zobacz też

Szklany dach nad dziedzińcem już gotowy

12/07/2019
Zakończyła się budowa szklanego dachu nad dziedzińcem pod Kopcem Kościuszki w Krakowie. To ważny etap budowy nowego Muzeum Kościuszkowskiego - naszej inwestycji realizowanej dzięki wsparciu z funduszy europejskich. W części fortu administrowanej…

Prof. Anthony Bajdek honorowym członkiem Komitetu Kopca Kościuszki w Krakowie

10/07/2019
Komitet Kopca Kościuszki w Krakowie opiekuje się Kopcem od prawie 200. lat. Od niedawna ma kolejnego członka honorowego, prof. Anthony'ego Bajdka, amerykańskiego historyka, jednego z najaktywniejszych działaczy zabiegających o pamięć o Tadeuszu…

USA świętują 243. rocznicę niepodległości

03/07/2019
4 lipca to w Stanach Zjednoczonych święto państwowe - Independence Day, obchodzone co roku w rocznicę ogłoszenia Deklaracji Niepodległości Stanów Zjednoczonych ( 1776 r.) 243. rocznicę odzyskania niepodległości świętowali także Amerykanie…

Popiersie Kościuszki darem dla Polonii w Brazylii

17/06/2019
Popiersie Tadeusza Kościuszki to dar Komitetu Kopca Kościuszki w Krakowie dla najstarszej organizacji polonijnej w Ameryce Łacińskiej. Popiersie przekazał na ręce ambasadora Marka Makowskiego prezes Komitetu prof. Mieczysław Rokosz podczas wizyty…

Awantura o Kościuszkę w Australii zakończona porozumieniem

10/06/2019
Góra Kościuszki jest najwyższym szczytem Australii (2228 m n.p.m), położonym w Parku Narodowym Kościuszki, w Górach Śnieżnych w paśmie Alp Australijskich. Swoją nazwę zawdzięcza Pawłowi Edmundowi Strzeleckiemu, który odkrył ją,…

Profesor Anthony Bajdek z wizytą w Krakowie

06/06/2019
Profesor Anthony Bajdek - historyk, emerytowany profesor i dziekan Uniwersytetu w Bostonie, były aktywny działacz Kongresu Polonii Amerykańskiej, prezes American Association of the Friends of Kościuszko at West Point - odwiedzi Kraków na zaproszenie…

Czy historia może łączyć? Muzeum Historii Polski od koncepcji do realizacji

04/06/2019
10 czerwca (poniedziałek) o godzinie 16.00 zapraszamy do Pałacu Krzysztofory (Sala Miedziana) na wykład Roberta Kostro "Czy historia może łączyć? Muzeum Historii Polski od koncepcji do realizacji". Muzeum Historii Polski jest jedną z największych…
W dniu dzisiejszym Kopiec jest otwarty w godzinach 9:00 do 20:40. ×